Zengin ama fakirlik içinde yaşayan bir Afrika klasiği: Sierra Leone
Yazar H.Bayram Şahin
Bir batı Afrika ülkesi olan Sierra Leone’nin nüfusu yaklaşık altı milyon. Kayıtlara göre, halkın %70’i Müslüman, %10’u ise Hıristiyan. Ancak, yoğun misyonerlik faaliyetleri sonucu Hıristiyanların sayısının ülkede her geçen gün arttığı belirtiliyor.
BM’ye göre Sierra Leone, dünyanın en fakir ve geri kalmış ülkelerinden biri. Sierra Leone’de ortalama yaşam süresi 40 yıl ve her üç çocuktan biri beş yaşına gelmeden ölüyor. Sierra Leone, kurak bir ülke değil. Dünyanın en kıymetli elmas, altın ve titanyum madenleri burada bulunuyor. Belçikalı, dünyaca ünlü bir elmas firması Sierra Leone’den yılda bir milyon karat elmas çıkarıp götürüyor. Madenlerde çalışan insanların günlük ücretleri ise sadece 30 cent. Bu kadar zengin madenlerin olduğu bir ülkede halkın yoksulluk içerisinde yaşaması ise bir Afrika klasiği.
İç savaşın etkileri halen görülüyor
Sierra Leone’de 1992-2002 yılları arasında görülen iç savaşta 100 binlerce insan hayatını kaybetti. İç savaşın ardından ülkede 10 binlerce kişi sakat, dul veya yetim kaldı. Sierra Leone’de, iç savaş sonrası barış sağlandı ancak savaşın yol açtığı yıkımın etkileri halen görülüyor. Zaten yoksul olan ve kaynakları sömürülen halk iç savaşın ardından daha da mağdur olmuş durumda. Ülkede işsizlik oranı çok yüksek. Sierra Leone’de sokaklar işportacı dolu. Herkes birbirlerine bir şeyler satmaya ve böylece geçimini temin etmeye çalışıyor.
Freetown alışıldık başkentlerden değil
Başkent Freetown’da iki milyondan fazla insan yaşıyor. Başkent, doğu ve batı bölgesi olmak üzere iki bölümden oluşuyor. Halkın tamamı yoksullukla boğuşuyor ancak; özellikle başkentin doğusunda yaşayan halkın durumu içler acısı. Başkentin büyük bölümünde elektrik tesisatı yok, olan yerlere de günde bir saat elektrik veriliyor. Başkentte su ve kanalizasyon sistemi de oldukça kötü durumda. Kanalizasyonların çoğu sokakların kenarından veya ortasından akıyor.
Durumu görece olarak iyi olan kişiler jenaratör kullanarak elektrik ihtiyaçlarını gidermeye çalışsalar da onlar da benzin ve mazot bulmakta zorlanıyorlar. Şehrin ana caddeleri dışında, ara sokaklarda asfalt bulunmamakta. Hatta şehirlerarası yolların da büyük bölümü topraktan oluşuyor.
Başkentte insanların çoğu teneke saçlardan oluşan barakalarda yaşıyorlar. Küçücük barakalarda sekiz-on kişi yaşamaya çalışıyor.
“Almak” yerine “veren” Müslüman beyaz adam
15. yüzyılda Portekizli denizci Pedro de Sintra’nın ülkeye ayak basmasının ardından Sierra Leone, Portekiz, İngiliz, Fransız ve Hollandalılar tarafından köle ticaretinin merkezi olarak kullanılmış.
Daha sonra ise 1961’e kadar, bu topraklarda, İngiliz sömürgeciliği devam etmiş. Ülke halkı beyazları kendilerini ezen, ülkesinin kaynaklarını sömüren kişiler olarak tanımış. İHH İnsani Yardım Vakfı gibi kuruluşlar arcılığıyla bölgeye giden beyazların, Müslüman olduklarını ve karşılık beklemeden kendilerine destek olmak için geldiklerini gören Sierra Leonelilerin, zihinlerindeki “beyaz adam” imajı böylece farklı bir anlam kazanıyor.
Misyonerlik çalışmaları yayılıyor
Sierra Leone’de misyonerlik çalışmaları had safhada ve hızla yayılmakta. Akla gelebilecek Katolik, Ortodoks, Protestan, Prebisteryen ve Evangelist Hıristiyan mezhepler ülkede çalışmalarını doludizgin sürdürmekte. Hatta Bahaîler, Yahova Şahitleri ve Lions teşkilatları bile ülkede faaliyetlerde bulunmakta.
Misyoner kuruluşlar, sefaletin kol gezdiği ülkede, bakımlı ve düzenli kiliseleri, sağlık ve yardım kuruluşları, okulları ile faaliyetlerini sürdürmekte. Hıristiyan okulları 20 dolarla 300 dolar arasında değişen bir fiyatta öğrenci kabul ediyor. Devlet okulları yetersiz olduğu için de Müslüman aileler çocuklarını misyoner okullarına göndermek zorunda kalıyor. İncil’in zorunlu ders olarak okutulduğu bu okullarda, Müslüman öğrencilerin kendi inançlarına uygun kıyafetlerle okula gitmelerine izin verilmiyor.
Ülke Müslümanları destek bekliyor
İnsanların yiyecek karşılığında Hıristiyan olduğu, Müslümanların yeterli eğitim kurumlarına sahip olmadığı, savaş sonrasında yetim kalan yüzlerce korumaya ve bakıma muhtaç çocuğun bulunduğu Sierra Leone’de, Müslümanlar eğitim, sağlık, yetimlerin desteklenmesi, kalıcı projelerin başlatılması gibi konularda destek beklemekte.
Barakalarda tahta levhalarla eğitim
Sierra Leone’de, eğitim imkanı bulabilen Müslüman öğrencilerin çoğu barakalardan oluşan okullarda eğitim görmekte. Boyası, sıvası, penceresi olmayan, çatısı tenekeyle örtülmüş barakalarda hafızlık, akaid, Arapça, hadis, kıraat gibi alanlarda eğitim alan çocuklar, yokluk içinde olmalarına rağmen gayretli bir şekilde çalışmakta. Kitap, defter, kalem gibi temel eğitim malzemelerinden yoksun olan bu kurumlarda çocuklar, defter yerine tahta levhalar kullanıyorlar.
Gökyüzünün yıldızları altında Kur’an öğrenen yeryüzü yıldızları
Sierra Leone’de bir başka eğitim gerçeği ise gündüz tarlada çalışan çocukların Kur’an eğitimi için geceleyin talim görmesi. Geceleri köylerin ortasında yakılan ateşin etrafında halka oluşturan çocuklar, kendilerine rehberlik eden bir hoca eşliğinde Kur’an eğitimi alıyorlar. Köylerde elektrik olmadığı için, öğrenciler yakılan ateşin ışığından faydalanarak, ellerindeki düz tahtalara kömür veya odun isiyle yazdıkları Kur’an ayetlerini okuyup ezberlemeye çalışıyorlar. Bu tahtalara adetten değil; kitapları ve cüzleri olmadığı için mecburiyetten yazıyorlar. Sadece bir iki öğrencide çok eski cüzler var. Çocuklar tahtalara yazdıkları sureyi ezberledikten sonra, yeni bir sure yazacakları zaman, tahtayı yıkıyor kurumasını bekliyor ve daha sonra yeni öğrenecekleri ayetleri yazıyorlar. Evlerine giderken de üzerlerinde ayet yazdığı için, bu tahtaları saygıdan başlarının üzerinde taşıyorlar. Çoğunun ayakları yarı çıplak olan bu çocukların Kur’an öğrenme azimlerini, fiziki hiçbir yokluk engelleyemiyor.
Horasan erleri olalım!
Nasıl ki bir zamanlar Horasan dervişleri, henüz fethedilmeden Anadolu’ya Müslümanlaşmanın tohumlarını dikmişlerdi; o Horasan erleri, şimdilerde de “Türkiye’den/İstanbul’dan, Haritanın Her Yerine” giderek, aynı tohumları dikiyorlar. Sierra Leone, Afrika’nın batısında yer alan, nüfusunun %70’i Müslüman olan bir ülke. Uzun yıllar İngiliz sömürgesi altında kalan, daha sonra da zengin madenleri yabancı şirketler tarafından sömürülen ve halen sömürülmeye devam eden ülkede yaşayan Müslüman halkın, misyonerlik çalışmaları karşısında, eğitim, sağlık ve sosyal kalkınma projeleri gibi alanlarda desteğe ihtiyacı var.
Resmi adı: Sierra Leone Cumhuriyeti Bağımsızlık tarihi: 27 Nisan 1961 (İngiltere’den) Yönetim biçimi: Başkanlık Tipi Cumhuriyet Önemli şehirleri: Freetown (başkent), Pepel, Lunsar, Kambia, Momaligi, Sefadu, Kabala Nüfusu: 6.005.250 (2006 tahmini) Yüzölçümü: 71.740 km² Dil: İngilizce (resmi), Mende, Temne, Limba, Kono, Kuranko Din: %70 Müslüman, %30 yerel inanışlara mensup olanlar, %10 Hıristiyan Doğal kaynakları: Elmas, titanyum, boksit, demir, altın, krom Arazi yapısı: Bataklıkla kaplı sahil şeridi, ormanlık dağlık arazi, yüksek yayla, doğuda dağlık bölge şeklinde çeşitlenir.
Değerli Okuyucularımız, Son aylarda yoğun olarak medyada yer alan, dünya gıda stoklarının azalmaya başladığı haberlerinden sonra birçok ülkede tahıl ve bakliyat fiyatlarının fahiş oranda yükselmesi, Yemen ve Mısır gibi ülkelerde gıda fiyatları için çıkan isya...
Irak Savaşı’nın milyonerleri kimler? Savaş ve işgal, bir yandan yüz binlerce insanın hayatına mal olurken diğer yandan işgalci güçlerin servetlerini artırıyor. OMB Watch adlı kuruluşun yaptığı araştırma, ABD Kongresi’nin dörtte birinden fazlasının Irak’taki i...
Birleşmiş Milletler (BM) Barış Gücü askerlerinin, görev yaptıkları ülkelerde çatışan taraflar arasındaki ateşkes hattının korunmasını sağlamak, çatışmaların yeniden başlamasını engellemek, gerektiğinde isyancı grupların silahsızlandırılmasını sağlamak gibi “ba...
Burundi, farklı isyancı grupların iktidara gelmeleri nedeniyle soykırımlardan ve soykırım suçlamalarından başını alamıyor. Bir zamanların isyancıları gün gelip iktidar olunca diğerleri isyancı konumuna düşüyor. Şu anda iktidarda bulunan parti, Tutsilere karşı soykırımları ile b...
1,5 milyon kişinin insani yardıma muhtaç olduğu Somali’de güvenlik, Etiyopya işgali öncesinde görece iyiydi. Etiyopya ve diğer mihraklar, ülkeyi ve halkını rahat bırakıyor....
Güney Afrika Cumhuriyeti, ikinci bir apartheid devrine doğru gidiyor. 1994’e kadar beyaz azınlığın siyah çoğunluğa uyguladığı ırkçı şiddet, şimdilerde Afrikalı göçmenler üzerinde yoğunlaşıyor. Göçmenlere karşı yapılanlar, ülkede tam bir i&cc...
Önce Birmanya dedik, sonra dilimize Burma yerleşti, şimdi de Myanmar oldu Güneydoğu Asya’nın bu fakir ülkesi. Altın Buda heykelleriyle dolu tapınaklarında bir avuç pirinç için dilenen insanlar, turistlerin etrafında pervane olup alacakları bir dolar karşılı...
Lübnan’daki yeni seçim kanunu gelecekteki sürtüşmeleri engellemeyecektir. Zira Lübnan Ortadoğu’nun minyatürü ve aynasıdır ve mayın tarlasıdır. Ortadoğu’daki karmaşa ilk önce ona yansır ve kozlar orada paylaşılır. ...
Uzun süredir hükümeti boykot eden Sünnilerin hükümete yeniden dönme kararları, Amerika’ya kök söktüren Sünni aşiretlerin, en azından önemli bir bölümünün, Amerikalılara karşı savaşmaktan vazgeçmesi, Irak cep...
Uzunca bir süredir hükümet güçleriyle ayrılıkçı el-Husi taraftarları arasında, binlerce kişinin hayatını kaybettiği silahlı çatışmaların yaşandığı Yemen, geçtiğimiz günlerde bir parlamento üyesi ve beraberindekilere düzenlenen suikastla...
Küçük Dinara okul koridorunda hissettiği bir kokunun ardından nefes alamayıp yere yığıldı. Kendine geldi gelmesine ama bir süre sonra boğazında şiddetli ağrılar hissetmeye başladı. Sonrasında da geçici bir hafıza kaybı yaşadı. Durduk yere çığlık atmaya başladı. Ha...
17 Şubat 2008’de Kosova Meclisi, “Bizler halkımızın demokratik yollarla seçilmiş liderleri olarak Kosova’nın bağımsız ve hakim bir devlet olduğunu ilan ediyoruz.” sözleriyle Kosova’nın bağımsızlığını tüm dünyaya duyurdu. Bu olay, nüfusunun %90...
Artan gıda fiyatları açlık sorununun derinleşmesine neden olarak gösteriliyor; ancak gıda fiyatlarının artması ve açlığın yaygınlaşması, sadece gıda stokları ve iklim şartları ile ilgili değildir. Bu durum, gıda borsasından ve market spekülasyonlarından, biyoyakıt üreti...
İnsanoğlunun tarih boyunca en büyük endişelerinden birini açlık sorunu oluşturmuş; yoksulluk, sefalet ve ölümle birlikte açlık “mahşerin dört atlısı”ndan biri sıfatıyla anılmıştır. Bunun gayet anlaşılabilir nedenleri vardır: İnsan, hayata tutunabilm...
İnsanlar dünyada yeterince gıda olmadığı için değil, alım güçleri ve paraları olmadığı için, yani yoksul oldukları için açlık riski altında hayatlarını sürdürüyorlar. Yaşanan adaletsizliğin, eşitsizliğin ve dengesiz gıda dağılımının sebeple...
Bugün tüm uluslararası sözleşmelerde de belirtildiği gibi, insanın en önemli hakkı “yaşam hakkı”dır. Tüm haklar bundan sonra gelir. Açlık ise bu en önemli hakkı tehdit eden başlıca düşmandır. İnsan hayatı korunacaksa, açlık sorununa bir in...
Günümüzde el değmemiş yeni su kaynaklarının bulunduğu topraklarda yaşayan yerel halklar, etnik azınlıklar ve diğer görece güçsüz gruplar “ekonomik alanda kalkınma”nın önünde engel olarak görülüyor. ...
Bangsomorolular, bölgeye ait enstrümanları tagonggo ve kapanirong ile özgürlüğe adanmış tarihleri, yok olmaması için ellerinden geleni yaptıkları kültürleri ve öz değerleri için ağıtlar yakıyor… ...
Sayı 43
43. Sayı Sunuş Değerli Okuyucularımız, Son aylarda yoğun olarak medyada yer alan, dünya gıda stoklarının azalmaya başladığı haberlerinden sonra birçok ülkede tahıl ve bakliyat ...
Uzunca bir süredir hükümet güçleriyle ayrılıkçı el-Husi taraftarları arasında, binlerce kişinin hayatını kaybettiği silahlı çatışmaların yaşandığı Yemen,...
Kısa Kısa Irak Savaşı’nın milyonerleri kimler? Savaş ve işgal, bir yandan yüz binlerce insanın hayatına mal olurken diğer yandan işgalci güçlerin servetlerini artır...
DOSYA; Çözüme, doğru tespitle başlamak Bugün tüm uluslararası sözleşmelerde de belirtildiği gibi, insanın en önemli hakkı “yaşam hakkı”dır. Tüm haklar bundan sonra gelir. Açlık ise bu en öne...
Artan gıda fiyatları açlık sorununun derinleşmesine neden olarak gösteriliyor; ancak gıda fiyatlarının artması ve açlığın yaygınlaşması, sadece gıda stokları ve iklim şartları...
Önce Birmanya dedik, sonra dilimize Burma yerleşti, şimdi de Myanmar oldu Güneydoğu Asya’nın bu fakir ülkesi. Altın Buda heykelleriyle dolu tapınaklarında bir avuç pi...
İç savaşın etkileri halen görülüyor
Ülke Müslümanları destek bekliyor
Horasan erleri olalım!