|
Kafkasya: Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Rusya'yı mahkum etti |
|
|
|
|
Yazar Eyüp Tuncer
|
|
Şubat 2000’de temizlik operasyonu bahanesi ile Rus güvenlik güçleri tarafından Caharkale’deki evlerinden alınan, önce şehir dışına götürülen, daha sonra kurşuna dizilen ve cesetleri yakılan Astemir ailesinin yakınlarının Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM)’ne yapmış olduğu başvuru karara bağlandı. AİHM, Omonlar adı verilen Rus güvenlik güçleri tarafından kurşuna dizildikleri ispat edilen beş Çeçen vatandaşı ile ilgili olarak Rusya’yı yaklaşık 200 bin avro para cezasına çarptırdı.
 AİHM’de şu ana kadar kurşuna dizilme ile ilgili olarak kabul edilmiş 11
ve başvuru aşamasında 1250 civarında dosya bulunuyor. AİHM kısa bir
zaman önce de Kuzey Kafkasya’dan sebepsiz yere sınır dışı edilen bir
Kafkasyalı için Rusya’yı para cezasına çarptırmıştı. AİHM’ye
başvuruların devam edeceğine kesin gözle bakılırken, işbirlikçi Rus
yanlısı Kadirov’un temsilcisi, kararı “Bu başvurular zamanla
azalacaktır çünkü Rus adalet sistemi bu konuda yeterlidir.” ifadeleri
ile karşıladı.
Oysaki Rusya, 1999 yılında başlayan ikinci savaş boyunca sayısız
temizlik operasyonuna izin verdi. Bu operasyonlar sırasında 5.000
civarında Çeçen ortadan kayboldu. Pek çoğundan hala haber alınamıyor.
Operasyonlar sırasında işkenceye maruz kalan pek çok Çeçen ise hayatını
tehlikeye atmamak için ses çıkartmadan yaşamına devam ediyor.
1993 yılından beri Kremlin muhalifi 43 Rus gazetecinin öldürülmesi
ve bu cinayetlerin araştırılmaya bile layık görülmemesi, Çeçenistan’da
yaşanan insan hakları ihlallerinin saklanması ve bu ihlallerin sıradan
hale gelmiş olması, Rusya’nın insan hakları konusunda hiç de değişim
taraftarı olmadığını gösteriyor.
AİHM’nin verdiği karar, yaşamları Rusya’nın temizlik operasyonları
ile sarsılan insanlar için önemli olmakla birlikte, bundan sonraki
başvurular için de emsal teşkil edecektir.
|
