AFRİKA: Zengin Kıtanın Açlık Öyküsü PDF Yazdır E-posta
Yazar Fatma TUNÇ YAŞAR   
Bir tarafta silah üretimine ayrılan milyarlarca dolar ve bir tarafta hayatta kalacak kadar yiyecek bulamadığı için ölen, tüm yer altı ve yerüstü zenginlikleri ‘medeni’ ülkeler tarafından ‘medeniyet götürme’ adı altında talan edilmiş Afrika’nın yoksul insanları.


BM Tarım ve Gıda Örgütü tarafından hazırlanan rapora göre, dünyada 852 milyon kişi kronik açlık sorunu ile karşı karşıya bulunuyor. Her yıl beş milyon çocuk açlık nedeniyle hayatını kaybediyor. Sadece 2002 yılında on buçuk milyon çocuk yetersiz beslenme ve önlenebilir hastalıklar nedeniyle beş yaşına gelemeden ölüyor. Raporda ifade edilen daha çarpıcı gerçek ise dünyanın ihtiyacından daha fazla üretiyor olması. Bir taraf ihtiyacından fazlasını tüketirken, diğer taraf hayatta kalmaya yetecek kadar bile yiyecek bulamıyor.

Dünya Gıda Örgütü’nden yapılan açıklamaya göre dünyanın en fakir kıtası olan Afrika’da  40 milyonun üzerinde kişi kronik açlık tehlikesiyle karşı karşıya bulunuyor. Bugün her üç Afrikalıdan biri yetersiz besleniyor. Nüfusun yarısı günde bir dolardan daha az bir gelirle hayatını devam ettiriyor. Afrika geneline bakıldığında açlık sorununun temel nedeni kuraklık olarak gözükse de, bunun temel nedenini Avrupa ülkelerinin sömürge politikalarında aramak gerekiyor. Afrika’nın sahip olduğu altın, elmas, gümüş gibi değerli yer altı kaynakları paradoksal olarak kıtayı fakir bıraktı.

Sömürge döneminde uygulanan tarım politikaları halkın hem arazilerini kaybetmesine, hem de verimli toprakların yok olmasına neden oldu. Sömürgecilik sonrasında da bu problemlerin uzantısı olan yeni sorunlar Afrika kıtasını sefalete sürükledi. Sömürgecilik döneminde sosyo-politik dinamikler göz önünde bulundurulmadan cetvel ile çizilen haritalar, Afrika’nın bugüne dek uzanan sınır savaşlarına sahne olmasına neden oldu. Kabileler arası mücadeleler, iç savaşlar ve silahlı çatışmalara kötü yönetimler de eklenince Afrika, açlık problemi ile tek başına baş edemez duruma geldi, ancak bu kez kaderine terk edildi.

Kötü beslenme ve açlık Afrika’nın artık kronik problemleri arasında yer alıyor. Kuraklığın olmadığı yıllarda dahi bir çok Afrika ülkesi tüketeceği kadar üretemiyor. BM Gıda ve Tarım Örgütü’nün verdiği bilgilere göre her yıl Sahra-altı Afrika’daki nüfusun  %40-50’si açlık problemi ile karşı karşıya kalıyor. Örgüt’ün açıklamasına göre 2001 yılında acil gıda yardımına ihtiyaç duyan 18 Afrika ülkesi mevcut iken bugün bu sayı 23’e çıkmış bulunuyor. Bu ülkelerde, iç savaşlar, çatışmalar, mültecilik, iç göç kargaşaları, kuraklık, sel, kasırga gibi doğal afetler ya da gıda ithal etmek için yeterli fonun bulunamaması açlığın temel nedenlerini oluşturuyor. Demokratik Kongo, Angola, Etiyopya ve Eritre gibi yakın geçmişini sürekli savaşlar ile geçiren ülkelerde ise yeterli üretimin yapılamaması onları sürekli yardıma mahkum ediyor.

Afrika’da açlık sorununun yaygınlaşarak artmasında hiç şüphesiz gelişmiş ülkelerin yardım politikaları önemli rol oynuyor. Gelişmiş ülkelerin bütçelerinden ayırdıkları yardım oranları 1960 yılından bu yana yarı yarıya düşmüş durumda. Dünya Gıda Örgütü’nden yapılan açıklamaya göre, 2003 yılında 511 milyon dolar yardımda bulunmayı taahhüt eden ülke ve kuruluşlar bu miktarın sadece %56’sı oranında yardımda bulundular. Bu ülkeler gelirleri arttıkça yardım fonlarını daha da küçültüyor. 2003 yılında zengin ülkelerin yardım bütçesi ortalama %0.25 gibi  oldukça düşük bir rakama karşılık gelirken ABD için bu rakam sadece %0.14 oldu. Bu da Irak’ı işgali için harcadığı miktarın sadece onda biri. Eğer bu durum önümüzdeki 10 yıl içinde de devam edecek olursa 45 milyon çocuğun, açlık nedeniyle hayatını kaybedeceği öngörülüyor. Öte yandan bir çok ülke de Afrika’ya yaptığı göstermelik gıda yardımını önemli bir propaganda aracı olarak kullanıyor. Hatta Afrika’ya yönelik gıda yardımları büyük çoğunlukla misyonerlik faaliyeti adı altında gerçekleşiyor. Cüzi miktarlarda yapılan gıda yardımları aynı zamanda insan sağlığını tehdit eden unsurlar da içerebiliyor. Genetik olarak değiştirilmiş bir çok ürün Afrikalılar üzerinde test ediliyor.

Fakir bir çok Afrika ülkesinin en önemli problemlerinden birisi de borçlar. Afrika ülkeleri zengin ülkelere günde 100 milyon dolar borç ödüyor. Zambiya gibi bir çok Afrika ülkesi eğitim için ayırdığı fonun iki katı kadar dış borç ödüyor. Bu bağlamda geçtiğimiz günlerde G-8 üyelerinin fakir ülkelerin borçlarını iptal etmesi ve yardım fonlarını iki katına çıkarması gündeme geldi. BM, 2015 yılında bu proje ile açlık sorunu yarı yarıya azaltmayı hedefliyor. G-8  ülkeleri 1970 yılında gelirlerinin %0.7’sini yardım için ayırmayı öngörmüşlerdi, fakat bu rakam 2003 yılında sadece %0.34’e ulaştı. Bu da zengin ülkelerin yardım ve borç politikalarının bedelini Afrikalı çocukların hayatlarıyla ödemesi anlamına geliyor. Bir tarafta silah üretimine ayrılan milyarlarca dolar ve bir tarafta hayatta kalacak kadar yiyecek bulamadığı için ölen, tüm yer altı ve yerüstü zenginlikleri ‘medeni’ ülkeler tarafından ‘medeniyet götürme’ adı altında talan edilmiş Afrika’nın yoksul insanları.
 
< Önceki   Sonraki >
45. Sayı Sunuş
Değerli Okuyucularımız, Geçtiğimiz temmuz ayında, 1995 yılında Srebrenitsa’da katledilen Müslümanları anma merasimi için bölgedeydik. BM Barış Gücü askerlerinin koruması altında, güvenli bölge olarak bilinen Srebrenitsa’da 1995 yılında Sır...
Kısa kısa
Avrupa, göç politikalarını sertleştiriyor Her yıl ortalama iki milyondan fazla göçmenin giriş yaptığı Avrupa ülkeleri, göçmen sorunu ile ilgili ortak politikalar üreterek Avrupa’ya yönelik göçleri kontrol altına almaya çalış...
DÜNYA GÜNDEMİ; Çok katilli ve çok ölümlü beynelmilel bir oyun: Srebrenitsa
Srebrenitsa’da yaşanan soykırımı önemli kılan hususlar; zamanlama, teorik planlamanın kusursuz işleyişi, uygulamadaki sürat ve yapılanlara BM’nin bizzat eşlik etmesidir....
DÜNYA GÜNDEMİ; Kosova anayasası ilan edildi: Peki ülkeyi kim yönetecek?
BM Genel Sekreteri Ban Ki-moon’un teklifi, mevcut Avrupa Birliği Kosova misyonun (EULEX) BM bünyesinde ve kontrolünde çalışmalarına devam etmesi yönünde. Bu durumsa, Kosova’nın egemenlik ve bağımsızlığının tartışmalı durumunun devam ettiği anlamına geliyor....
DÜNYA GÜNDEMİ; G-8 ülkeleri ve zirvenin geleceği
G-8 zirvesi, dünya sorunlarına çözüm bulma zirvesi mi, yoksa yalnızca bir fotoğraf zirvesi mi? ...
DÜNYA GÜNDEMİ; AFRİKA: Soykırım iddiaları
Sudan’da çıkarlarını bir türlü sağlayamayan küresel güçler, çözümü devlet başkanını soykırım gibi çok ciddi bir suçla yargılayıp hükümetten uzaklaştırmakta buldular....
DÜNYA GÜNDEMİ; Patani: Müslümanca yaşamanın mücadelesi
Patani’deki en büyük direniş grubu olan PULO lideri Kebir Abdurrahman Tenvira, Suriye’de 4 Temmuz 2008’de vefat etti....
DOSYA; Irak'ın Sessiz Çığlığı: Sonuç ve öneriler
2003 yılından bu yana Irak’ın içinde bulunduğu koşullar, olumsuz ambargo mirası üzerine bindiğinden çok büyük bir yıkıma neden olmuştur. İşgal sonrası uygulanan yanlış siyasetler yüzünden Irak toplum dokusu bozulurken, etnik ve mezhebi öfke halkı par...
DOSYA; Irak'ın Sessiz Çığlığı: İnsani Bilanço
...
DOSYA; Irak'ın Sessiz Çığlığı: Irak'a farklı bakmak
Eski düzen-yeni düzen tartışmaları arasında siyasi polemiklere, stratejik analizlere ve uluslararası güçlerin global pazarlıklarına pek konu olmayan Irak’taki insani durum, bir toplumun geleceğini ipotek altına almakta....
İKTİBAS; Afrika'da tarım nasıl yok edilir?
Afrika’da tarımın bugün içinde bulunduğu durum, büyük şirketlerin çıkarlarına hizmet eden, doktrinlere sıkı sıkıya bağlı ekonomi modellerinin koca bir kıtanın üretim gücünü nasıl yok ettiğini anlamak açısından örnek bir vaka....
ROPÖRTAJ; Irak'ın cesur kadınları
İHH İnsani Yardım Vakfı olarak Irak Türkmen Kadınları Derneği Başkanı Yüsra Ömer’i, bir grup Iraklı hanımla beraber temmuz ayında Türkiye’de ağırladık. İstanbul’da sivil toplum çalışmaları konusunda İHH ve diğer sivil toplum kuruluşları ile görü...
ADANMIŞ HAYATLAR: İlim ve mücadele ile taçlanmış bir yaşam, işgalle sonlanan bir ses: Dr. Isam el-Ra
İslam dünyasının 20. yüzyılda yetiştirdiği entelektüellerden, Iraklı Alimler Birliği Başkanı Dr. Isam el-Ravi, 2006 yılında Bağdat Üniversitesi’ne gitmek üzere evinden ayrıldığında işgal gücü askerlerince şehit edildi....
İSLAM COĞRAFYASI: Sömürgeden bağımsızlığa Cezayir
Cezayir halkı, tam 130 sene Fransa’ya her ne pahasına olursa olsun boyun eğmemekte direndi ve sonunda 1962 yılında bağımsızlığını elde etti. ...

Sayı 45

DOSYA; Irak'ın Sessiz Çığlığı: Sonuç ve öneriler
2003 yılından bu yana Irak’ın içinde bulunduğu koşullar, olumsuz ambargo mirası üzerine bindiğinden çok büyük bir yıkıma neden olmuştur. İşgal sonrası uygulanan yanl...

DÜNYA GÜNDEMİ; Kosova anayasası ilan edildi: Peki ülkeyi kim yönetecek?
BM Genel Sekreteri Ban Ki-moon’un teklifi, mevcut Avrupa Birliği Kosova misyonun (EULEX) BM bünyesinde ve kontrolünde çalışmalarına devam etmesi yönünde. Bu durumsa, K...

DÜNYA GÜNDEMİ; Patani: Müslümanca yaşamanın mücadelesi
Patani’deki en büyük direniş grubu olan PULO lideri Kebir Abdurrahman Tenvira, Suriye’de 4 Temmuz 2008’de vefat etti....

DOSYA; Irak'ın Sessiz Çığlığı: İnsani Bilanço
...

DÜNYA GÜNDEMİ; AFRİKA: Soykırım iddiaları
Sudan’da çıkarlarını bir türlü sağlayamayan küresel güçler, çözümü devlet başkanını soykırım gibi çok ciddi bir suçla yargıl...

DÜNYA GÜNDEMİ; Çok katilli ve çok ölümlü beynelmilel bir oyun: Srebrenitsa
Srebrenitsa’da yaşanan soykırımı önemli kılan hususlar; zamanlama, teorik planlamanın kusursuz işleyişi, uygulamadaki sürat ve yapılanlara BM’nin bizzat eşlik etmesidir....

ADANMIŞ HAYATLAR: İlim ve mücadele ile taçlanmış bir yaşam, işgalle sonlanan bir ses: Dr. Isam el-Ra
İslam dünyasının 20. yüzyılda yetiştirdiği entelektüellerden, Iraklı Alimler Birliği Başkanı Dr. Isam el-Ravi, 2006 yılında Bağdat Üniversitesi’ne gitmek üzere evinden a...