ORTA ASYA: Afgan halkı seçimlerden umutsuz PDF Yazdır E-posta
Yazar Aslıhan AKMAN   
Taliban saldırıları, savaş ağalarının yürüttüğü uyuşturucu ticareti ve Batı’nın nüfuz mücadelesi arasında sıkışıp kalan Afgan halkı, seçimlerden pek de umutlu değil.

İstikrarsızlık, kaos ve fakirliğin gölgesinde yaşayan Afgan halkı, 1969’dan beri ilk kez, Eylül ayında parlamento ve belediye seçimleri için sandık başına gitti. ABD’nin 11 Eylül olaylarının ardından El-Kaide bahanesiyle ülkeyi işgalinin ardından, Ekim 2004’te yapılan seçimlerle Hamid Karzai, Afganistan Devlet Başkanı seçilmişti. Bu kez, 2,800 aday meclise, 3,000 aday ise belediye meclislerine girmek için yarıştı. Adayların %10’unu ise mecliste 68 koltuk elde edecek olan kadınlar oluşturuyor.

Sovyet işgali sırasında Sovyetlere karşı ABD tarafından desteklenen Taliban rejimi, 11 Eylül olayları sonrasında Afgan halkının, bilhassa kadınların özgürlüğünün önündeki en büyük engel olarak kamuoyuna lanse edildi. Çarşaflı, yüzleri örtülü Afgan kadınlarının portreleri zihinlerimize kazındı. Taliban’ı ve El-Kaide’yi yok ederek ülkeyi ‘özgürleştirmeyi’ vadeden ABD, bu temsili, işgalini meşrulaştırmak için kullandı. Kadınların da aday olduğu son seçimler, Afganistan’ın demokratikleşmesi yönünde önemli bir adım olarak gösteriliyor.

Ancak gerek ABD’nin ülkenin iç siyasetine yönelik tavrı, gerekse ülkedeki kaos ortamı; Afgan halkının seçimlere olan güvenini sarmış gibi görünüyor. Zira seçimlere katılım beklenenden düşüktü: %50. Ülkenin güneyinde kontrolü elinde bulunduran Taliban güçlerinin saldırıları beklenenin altında olsa da, seçimlerden önceki 24 saat içerisinde 15 kişi öldürüldü. Yedi milletvekili adayı, yine Taliban’ın saldırıları sonucunda hayatını kaybetti. Taliban kontrolündeki güney kentlerinde seçimler güçlükle yapılabildi. Afgan halkının güveninin sarsılmasının başlıca nedeni ise, uyuşturucu ticaretiyle zenginleşen nüfuz sahibi savaş ağalarının seçimlerde aday olmaları. Kabil dışındaki merkezlerde kontrolü ele geçirmekte zorlanan ABD, kendilerinin desteği olmaksızın bölgede varlığını sürdüremeyeceğini bildiği savaş ağalarını dolaylı yollardan destekliyor. ABD destekli Karzai yönetimi de uyuşturucu ticaretini kontrol eden savaş ağalarının birçoğunu önemli devlet görevlerine atadı. Halk, yapılan uluslararası yardımların da Karzai yönetimindeki yolsuzluklar nedeniyle kendisine ulaşmadığının farkında. Öte yandan ülkenin kuzeyinde yaşayan ve yönetimde yeterince etkili olmadıklarını düşünen Tacikler, seçimler sonucunda parlamentoda elde edecekleri güçle Karzai yönetimini devirmeyi hedefliyorlar.

10 Ekim’de açıklanacak seçim sonuçları nasıl olursa olsun, dünyanın en fakir ülkelerinden birinde zor koşullar altında yaşayan ve Taliban saldırıları, savaş ağalarının yürüttüğü uyuşturucu ticareti ve Batı’nın nüfuz mücadelesi arasında sıkışıp kalan Afgan halkı, seçimlerden pek de umutlu değil.

 

 
< Önceki