Index arrow Düşünce Gündem arrow Sayı 10

AFRİKA: Gerilla Liderin Ölümü Sudanı Karıştırdı PDF Yazdır E-posta
Yazar Fatma Tunç Yaşar   
Sudan’da, geçtiğimiz Temmuz ayında başkan yardımcılığı görevine getirilen John Garang helikopter kazasında hayatını kaybetti. Garang, Müslüman Araplar ile Sudan’ın güneyindeki ayrılıkçı Hristiyan gruplar arasında   21 yıldır devam eden iç savaşın Ocak ayında imzalanan barış anlaşmasıyla sona ermesinin ardından, anlaşma gereği kurulan birlik hükümetinde Sudan Devlet Başkanı birinci yardımcılığı görevine getirilmişti.

Etnik “Dinka” olan 1945 doğumlu John Garang, Amerika’da eğitim gördü. Iowa Eyalet Üniversitesi’nde zirai ekonomi üzerine doktora yaptıktan sonra yine ABD’de askeri eğitim aldı. Döndükten sonra Sudan ordusunda görev alan Garang, orduda subay iken güneydeki isyanı bastırmak için 1983’te güneye gönderildi. Ancak Garang, Sudan’ın güneyinde ayrılıkçı bir hareket olan Sudan Halk Kurtuluş Hareketi’ni (SPLM) kurarak örgütün siyasi kanadının başına geçti. Daha sonra yıllarca Sudan Hükümeti’ne karşı silahlı mücadele verdi ve Hartum’a 21 yıl sonra isyancıların lideri olarak döndü. Garang, başta ABD olmak üzere birçok Batılı devlet tarafından desteklenmekteydi.

Garang’ın lideri olduğu Sudan Halk Kurtuluş Hareketi, Güney Sudan’daki Hristiyanlar ve animistlerin, kuzeydeki Müslüman hükümete karşı isyanına öncülük etti. Sudan’da 21 yıl süren iç savaş yaklaşık iki milyon insanın ölümüne, dört buçuk milyon insanın da evsiz kalmasına neden oldu. Ancak Garang, Batı’nın da yoğun çabaları sonucu Hartum hükümeti ile imzalanan barış anlaşması gereği gerillalıktan devlet başkanı yardımcılığı görevine terfi etti.

Ocak ayında imzalanan barış anlaşması, Sudan’ı bölmekle kalmamış, aynı zamanda isyancı gerilla lideri yönetimin zirvesine taşımıştı. Bununla birlikte, çatışmaların durmasıyla, ülkenin yıllar sonra barış ve güven ortamına kavuşacağı yönünde umutlar yeşermişti. Ancak, Garang’ın ölümünün ardından gelişen olaylar ülkeyi yeni bir kaosa sürükledi. Çatışmalar nedeniyle ülkede sokağa çıkma yasağı ilan edildi. Üç gün süren çatışmalarda ölenlerin sayısı 130’a, yaralıların sayısı ise 350’ye yükseldi. Garang’ın, iç savaş dönemindeki yönetim merkezi olan Cuba kentinde azınlıkta olan Sudanlı Araplara yönelik saldırılar yoğunlaştı. Çok sayıda Müslüman Arap; öldürme, yağmalama ve kundaklama olaylarının yoğunlaşması üzerine bölgeyi terk etmek zorunda kaldı.

 

 
Hak, insana belli bir yaşa ulaştığında verilmez. Her insan, yaşına, cinsiyetine, ırkına, rengine bakılmaksızın temel insan haklarına sahiptir. Oysa bugün dünya üzerinde milyonlarca çocuk ne çocuk olduğunun ne de herhangi bir hakkı olduğunun bilincinde. Temel insan haklar...
Afganistan’da sivil ölümleri artıyor İnsan Hakları İzleme Örgütü (Human Rights Watch) tarafından eylül ayında yayımlanan raporda, 2008 yılında, Afganistan’da, ABD ve NATO’nun hava saldırıları sonucu gerçekleşen sivil kayıpların geçtiğimiz...
Cenevizli gemici Kristof Kolomb, 3 Ağustos 1492’de Santa Maria, Pinta ve Nina gemilerine aldığı 39 tayfasıyla Atlantik’in karanlık sularına doğru açıldı. Hispaniola adını verdikleri, bugün Haiti ve Dominik Cumhuriyeti’nin ortaklaşa paylaştığı ada, yerlilerle ilk karşıla...
1967 yılında işgal ettiği Kudüs’ün demografik ve fiziki yapısında aradan geçen 40 yıl içinde büyük değişiklik yapan ve kenti ebedi başkenti ilan eden İsrail, bu yöndeki çabalarında yeni bir aşamaya geçti. Bu aşama, yasal kurumları kapatmaya ...
Güneydoğu Asya’da Çin Denizi ile Büyük Okyanus arasında yer alan Mindanao, Sulu, Palavan, Basilan ve Tavi Tavi adaları, İslam’ın bölgede uzun yıllardır yaşandığı coğrafyalardır. Bölgenin Müslüman halkı için kullanılan Moro ismi, Katolik İs...
Afrika, 1980’li yıllarda kıtada yaşanan büyük kuraklık ve buna bağlı sebeplerden kaynaklanan toplu ölümlerle dünya kamuoyunun gündeminde yer almaya başladı. Bu yıllardan sonra da dönem dönem -bazen yoğun bir şekilde- kıtadaki kuraklık, açlık, bula...
Almanya, II. Dünya Savaşı’ndan sonra çok sayıda işçi göçü almasına rağmen, vatandaşlık yasasında uzun süre bir değişiklik yapmadı. Hep, gelen işçilerin bir gün geri döneceklerini varsaydı. Geri dönüşün olmayacağını &ccedi...
Tarihi ya deliler yazıyor ya da dahiler. Ama maalesef Kafkasya’nın nasibine hep deliler düşüyor. Güney Osetya’ya saldırı ile patlak veren son savaş, uluslararası düzene yeni bir şekil verme potansiyeline sahip olsa da ardındakinin dahi olduğunu düşünmek deli...
18 Ağustos 2008 günü Pervez Müşerref, televizyondan yayınlanan konuşmasında istifasını ilan etti. 1999’da kansız bir darbe ile dönemin başbakanı Nevaz Şerif’i devirmiş ve tüm dizginleri eline almıştı. ...
Çocuk hakları, dünya üzerindeki tüm çocukların doğuştan sahip olduğu eğitim, sağlık, barınma haklarının ve fiziksel, duygusal ya da cinsel sömürüye karşı korunma gibi haklarının kanunlarla korunmasıdır. ...
Çocuk istismarı konusunda çok fazla tanım yapılabilse de en kapsamlı tanım, 1985 yılında Dünya Sağlık Örgütü tarafından konunun uzmanları tarafından yapılan tanımdır: ...
Çocuk istismarı; çocuğun sağlığını, fizik gelişimini, psikososyal gelişimini olumsuz yönde etkileyen, kendisine bakmakla yükümlü kişi veya kişiler tarafından zarar verici, kaza dışı ve önlenebilir bir davranışa maruz kalmasıdır. ...
1925 yılında Bosanska Kruba şehrinde doğan Aliya İzzetbegoviç Saraybosna’da büyüdü. 1943 yılında Alman Erkek Lisesi’ni bitiren Aliya II. Dünya Savaşı boyunca faşist ideolojiye, daha sonra ise komünist ideoloji ve uygulamalarına karşı çıkarak Mladi M...
Ülkemizde çok az bilinen Moritanya, resmi adıyla Moritanya İslam Cumhuriyeti, bir Kuzeybatı Afrika ülkesidir. Batısında Atlas Okyanusu, güneybatısında Senegal, güneydoğu ve doğusunda Mali, kuzeydoğusunda Cezayir, kuzeyinde ise Batı Sahra yer alır. Yüzölç&...

Sayı 47

DÜNYA GÜNDEMİ: ORTA AMERİKA: Karayip Köle Ayaklanmalarından Haiti devrimine -Başarının Başağrısı-
Cenevizli gemici Kristof Kolomb, 3 Ağustos 1492’de Santa Maria, Pinta ve Nina gemilerine aldığı 39 tayfasıyla Atlantik’in karanlık sularına doğru açıldı. Hispan...

İSLAM COĞRAFYASI: İhtilaller ülkesi Moritanya

Ülkemizde çok az bilinen Moritanya, resmi adıyla Moritanya İslam Cumhuriyeti, bir Kuzeybatı Afrika ülkesidir. Batısında Atlas Okyanusu, güneybatısında ...

DÜNYA GÜNDEMİ: ORTADOĞU Kudüs'te kritik dönemeç
1967 yılında işgal ettiği Kudüs’ün demografik ve fiziki yapısında aradan geçen 40 yıl içinde büyük değişiklik yapan ve kenti ebedi başkenti...

DÜNYA GÜNDEMİ: GÜNEY ASYA; Siyaset rayına oturdu, sorunlar büyüyor
18 Ağustos 2008 günü Pervez Müşerref, televizyondan yayınlanan konuşmasında istifasını ilan etti. 1999’da kansız bir darbe ile dönemin başbakanı Nevaz Şe...

DÜNYA GÜNDEMİ: GÜNEYDOĞU ASYA; Moro'da bitmeyen savaş
Güneydoğu Asya’da Çin Denizi ile Büyük Okyanus arasında yer alan Mindanao, Sulu, Palavan, Basilan ve Tavi Tavi adaları, İslam’ın bölgede uzu...

ADANMIŞ HAYATLAR: Bilge Kral Aliya İzzetbegoviç
1925 yılında Bosanska Kruba şehrinde doğan Aliya İzzetbegoviç Saraybosna’da büyüdü. 1943 yılında Alman Erkek Lisesi’ni bitiren Aliya II. Dün...

DÜNYA GÜNDEMİ: AVRUPA ; Almanya'da Vatandaşlığa Kabul Testi
Almanya, II. Dünya Savaşı’ndan sonra çok sayıda işçi göçü almasına rağmen, vatandaşlık yasasında uzun süre bir değişiklik yapmadı. H...