Index arrow Düşünce Gündem arrow Sayı 8

ORTADOĞU: İranda reformcular mağlup mu oldu? PDF Yazdır E-posta
Yazar Ayşen Baylak   
Geçtiğimiz ay İran’da, sekiz yıllık Hatemi dönemini sona erdiren  cumhurbaşkanlığı seçimleri dolayısıyla oldukça hareketli günler yaşandı ve sonuçları itibariyle de yaşanmaya devam edecek gibi görünüyor. Seçimlere ikisi reformcu beşi muhafazakar olmak üzere toplam yedi aday katıldı. Muhafazakar cepheden eski Cumhurbaşkanı Haşimi Rafsancani, Polis Teşkilatı eski Başkanı Galibaf, reformculardan ise Meclis eski Başkanı Hüccetül İslam Mehdi Kerrubi ve Yüksek Öğretim eski Bakanı Mustafa Muin gözde adaylardandı. Bütün teşviklere ve gece 12’ye kadar sandıkların açık tutulmasına rağmen İran halkının yalnızca %62’si sandık başına gitti.
         17 Haziran’da gerçekleştirilen seçimlerde bir ilk gerçekleşti ve adayların hiç biri oyların çoğunluğunu (%50 üzeri) alamadığı için ikinci tura gidileceği açıklandı. Buna ilaveten sürpriz bir gelişme yaşandı: Rafsancani ve Kerrubi arasında geçeceği tahmin edilen yarış, Tahran Belediye başkanı Mahmut Ahmedinejad’ın son anda  ikinci sıraya yükselmesiyle farklı bir boyut kazandı. Aşırı muhafazakar çevrelere yakınlığıyla bilinen Ahmedinejad’ın bu sürpriz çıkışı pek çok tartışmayı da beraberinde getirdi. Mehdi Kerrubi seçimlerde hile yapıldığına yönelik açıklamalarda bulundu ve sonrasında da bütün resmi görevlerinden istifa etti.

         Seçimlerin ikinci turu, 24 Haziran’da tüm bu tartışmaların gölgesinde gerçekleşti. Ancak sürpriz ilk turla sınırlı kalmadı. Her ne kadar muhafazakar cepheye yakınlığıyla bilinse de seçimlerde oldukça liberal ve özgürlükçü bir söylemle seçmenin karşısına çıkan ve ikinci turda  reformcuların Ahmedinejad’a yönelik tepki oylarını da alacağı düşünülen ve bu sebeple kazanmasına kesin gözüyle bakılan Rafsancani geride kaldı ve Ahmedinejad oyların yaklaşık %61’ini alarak bundan sonraki dört yıl için İran’ın cumhurbaşkanlığı makamına geldi.

         Peki bu durumda sekiz yıllık Hatemi döneminden sonra muhafazakarlardan yana görünen bu seçim sonuçları reformcuların yenilgisini mi ifade ediyor? Hatemi %90’lara varan oy oranıyla iş başına gelmesine rağmen anayasayı değiştirmede ve vaat ettiği reformları gerçekleştirmede Anayasayı Koruyucular Konseyi ve Uzmanlar Meclisi’nin ciddi engellemeleriyle karşılaşmış ve beklenen ölçüde başarılı olamamıştı. Bu durumun İran halkında karamsarlık doğurduğu bilinmekle birlikte seçimlerin aşırı muhafazakar bir aday lehine sonuçlanacağı tahmin edilmiyordu. Ahmedinejad’ın uluslararası meselelerde sağduyulu davranmama ihtimali ve köktenci bir tavır benimsemesi olasılığının yüksek olması, bu durumun uzun vadede İran’a gözünü dikmiş olan ABD’nin işine yarayacağı tahminlerini gündeme  getiriyor. Ancak her halükarda yaşanan bu seçimin İran’ın tarihinde önemli bir dönüm noktası olacağı ve sonuçları itibariyle de pek çok tartışmayı beraberinde getireceği kesin görünüyor.
 

Sayı 44

SEMPOZYUM TEBLİĞLERİ: Michel Gaude*
Değerli Konuklar,
İHH İnsani Yardım Vakfı’nın düzenlediği, mültecilerin kötü yaşam koşulları üzerine görüşlerimi sunacağım konferansa katılmak benim için büyük bir onur...

SEMPOZYUM TEBLİĞLERİ: Av. Taner Kılıç*
Mültecilik mevzuatından kaynaklanan sorunlar ve çözüm önerileri

Türkiye’de geçici sığınmacı pozisyonunda tutulan Avrupa dışından gelen iltica başvurusunda buluna...

Film Tanıtımı: In This World
Orijinal adı: In This World (Bu dünyada)
Yönetmen: Michael Winterbottom
Senaryo: Tony Grisoni
Yapım: 2002, İngi...

SEMPOZYUM TEBLİĞLERİ: Prof. Dr. Kemal Kirişçi*
Osmanlı ve cumhuriyet Türkiye'sinde göç ve sığınma
Avrupa Birliği’nin son yıllarda mültecilere yönelik geliştirmiş olduğu mevzuatlar Türkiye’yi ve AB etrafındak...

SEMPOZYUM TEBLİĞLERİ: Av. Bülent Yıldırım*
Av. Bülent Yıldırım
Mültecilik konusunun, mültecilerin yaşadıkları sorunların ve bu sorunlar için üretilecek çözüm önerilerinin tartışılacağı sempozyumumuza hoş geldiniz. Tarih...

SEMPOZYUM TEBLİĞLERİ: Dr. Lami Bertan Tokuzlu*
Türk sığınma mevzuatında devletin takdir yetkisi sorunu

Türkiye Cumhuriyeti Devleti, “insan haklarına saygılı devlet” ilkesi gereği sığınma hakkını Anayasa...

SEMPOZYUM TEBLİĞLERİ: Fuat Özdoğru
Dünyada mülteci hareketleri, Türkiye'nin konumu ve mültecilerin karşılaştıkları sorunlar

Dünyadaki mülteci hareketleri, mültecilerin karşılaştıkları sorunlar ve Tür...