Index arrow Düşünce Gündem arrow Sayı 26

Latin Amerika: Venezüella: Chavez ile devam, ama nereye? PDF Yazdır E-posta
Yazar İclal Derin - iclalderin@gmail.com   
Her ne şekilde olursa olsun, bugünkü konjonktürde Chavez’in sadece halk desteğine değil, uluslararası desteğe eskisinden çok daha fazla ihtiyacı olacak. Eğer gerçekleşirse Venezüella’da şekillenecek olan sosyalizmin çok daha küresel -Batılı değil- değerler taşıyan, daha emici bir sosyalizm olması muhtemel.

Venezüella seçimlerinde sonuç aslında önceden yaklaşık olarak tahmin edilebiliyordu; ancak dünya yine de nefesini tuttu ve bekleyiş, Chavez’in Devlet Başkanlığı Sarayı’nın balkonundan halka zafer cümleleriyle seslenişiyle son buldu. Bundan sonra yapılan tartışmalarsa genelde aynı soru üzerinde odaklanıyor: Ya bundan sonrası ne olacak? Chavez, başkanlığının üçüncü döneminde yeni bir sayfa açabilecek mi? Ya da ABD ile olan ilişkilerinde herhangi bir değişikliğe gidecek mi?

Bolivar Devrimi ile yola çıkan Chavez’in, özellikle ikinci döneminde izlediği dış politikalar ve attığı cesur adımlar, farklı kesimlerce değişik yorumlara tabi tutulsa da, ABD’ye yönelik muazzam bir güven yitimi dönemine denk gelmesi sebebiyle pek çokları tarafından alternatif bir hareket olarakchavez.jpg görülüyor. Yine de Chavez’in programında neler olup bittiğini tahmin etmek ya da görebilmek bize sadece Venezüella’nın geleceği hakkında değil, genel olarak bölge ve hatta Chavez’in de içinde bulunduğu "alternatif" ilişkiler ağı hakkında bir fikir verecektir. Zira hegemonyanın olduğu kadar alternatif olmanın da küreselleştiği bir dönemde artık salt bir ülke geleceği üzerine konuşmak pek de faydalı görünmüyor. Chavez’in yakın hedefleri arasında Venezüella anayasasını değiştirmek ve 2021 yılına kadar iktidarda kalıp ardında sosyalist bir devlet bırakmak var. Bu durumda akla ilk gelen sorulardan biri şu oluyor: Chavez’in izleyeceği sosyalizm nasıl bir sosyalizm olacak? Dünya tarihinin yakın geçmişte gördüğü bazı başarısız girişimler göz önünde bulundurulursa Chavez’in bu başarısızlıkların yolundan gitmeyeceği düşünülebilir. Kaldı ki, Chavez’in -en azından bugün için- arkasında büyük bir halk desteği var. Öte yandan ülkedeki özel ekonomilerin devletleştirilmesinin yanında dünyaya tamamen kapalı bir Venezüella toplumu da akla pek yatkın görünmüyor. Zira Chavez kendisine rakip olarak ABD’yi görüyor, Güvenlik Konseyi’ne dahil olma gibi hedefler güdüyor ve bütün bunların gerçekleştirilmesinin yolunun da kapalı bir ekonomi/kapalı bir toplumdan geçmediğinin pekala farkında.

Her ne şekilde olursa olsun, bugünkü konjonktürde Chavez’in sadece halk desteğine değil, uluslararası desteğe eskisinden çok daha fazla ihtiyacı olacak. Eğer gerçekleşirse Venezüella’da şekillenecek olan sosyalizmin çok daha küresel -Batılı değil- değerler taşıyan, daha emici bir sosyalizm olması muhtemel. Ancak Chavez Venezüellası, bir ikilemle karşı karşıya kalabilir: ABD karşısına durarak onun kadar ‘içine alıcı, kapsayıcı ve genişleyici’ bir değerler bütünü üretmesi gerektiği ile kendi ekonomisi ve çapı gerçekçi bir şekilde ele alındığında bir o kadar da korumacı olması gerektiği gerçekleri çakışabilir. ABD’nin artık kendisi için koruyacak herhangi bir değer/değerler bütünü kalmadığından, aslında siyasi anlamda yüzeysel manzara haricinde kaybedecek bir şeyi de olmadığı söylenebilir. Bütün bunlara göre Chavez’in önümüzdeki dönemde nasıl bir yol izleyeceği gelecek açısından önemli.

 

Sayı 45

DÜNYA GÜNDEMİ; Çok katilli ve çok ölümlü beynelmilel bir oyun: Srebrenitsa
Srebrenitsa’da yaşanan soykırımı önemli kılan hususlar; zamanlama, teorik planlamanın kusursuz işleyişi, uygulamadaki sürat ve yapılanlara BM’nin bizzat eşlik etmesidir....

ADANMIŞ HAYATLAR: İlim ve mücadele ile taçlanmış bir yaşam, işgalle sonlanan bir ses: Dr. Isam el-Ra
İslam dünyasının 20. yüzyılda yetiştirdiği entelektüellerden, Iraklı Alimler Birliği Başkanı Dr. Isam el-Ravi, 2006 yılında Bağdat Üniversitesi’ne gitmek üzere evinden a...

DOSYA; Irak'ın Sessiz Çığlığı: Irak'a farklı bakmak

Eski düzen-yeni düzen tartışmaları arasında siyasi polemiklere, stratejik analizlere ve uluslararası güçlerin global pazarlıklarına pek konu olmayan Irak’taki insani ...

Kısa kısa
Avrupa, göç politikalarını sertleştiriyor
Her yıl ortalama iki milyondan fazla göçmenin giriş yaptığı Avrupa ülkeleri, göçmen sorunu ile ...

DÜNYA GÜNDEMİ; Patani: Müslümanca yaşamanın mücadelesi
Patani’deki en büyük direniş grubu olan PULO lideri Kebir Abdurrahman Tenvira, Suriye’de 4 Temmuz 2008’de vefat etti....

İSLAM COĞRAFYASI: Sömürgeden bağımsızlığa Cezayir

Cezayir halkı, tam 130 sene Fransa’ya her ne pahasına olursa olsun boyun eğmemekte direndi ve sonunda 1962 yılında bağımsızlığını elde etti. ...

ROPÖRTAJ; Irak'ın cesur kadınları

İHH İnsani Yardım Vakfı olarak Irak Türkmen Kadınları Derneği Başkanı Yüsra Ömer’i, bir grup Iraklı hanımla beraber temmuz ayında Türkiye’de ağırladık. İstanb...