Şubat 2000’de temizlik operasyonu bahanesi ile Rus güvenlik güçleri tarafından Caharkale’deki evlerinden alınan, önce şehir dışına götürülen, daha sonra kurşuna dizilen ve cesetleri yakılan Astemir ailesinin yakınlarının Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM)’ne yapmış olduğu başvuru karara bağlandı. AİHM, Omonlar adı verilen Rus güvenlik güçleri tarafından kurşuna dizildikleri ispat edilen beş Çeçen vatandaşı ile ilgili olarak Rusya’yı yaklaşık 200 bin avro para cezasına çarptırdı.

Oysaki Rusya, 1999 yılında başlayan ikinci savaş boyunca sayısız temizlik operasyonuna izin verdi. Bu operasyonlar sırasında 5.000 civarında Çeçen ortadan kayboldu. Pek çoğundan hala haber alınamıyor. Operasyonlar sırasında işkenceye maruz kalan pek çok Çeçen ise hayatını tehlikeye atmamak için ses çıkartmadan yaşamına devam ediyor.

1993 yılından beri Kremlin muhalifi 43 Rus gazetecinin öldürülmesi ve bu cinayetlerin araştırılmaya bile layık görülmemesi, Çeçenistan’da yaşanan insan hakları ihlallerinin saklanması ve bu ihlallerin sıradan hale gelmiş olması, Rusya’nın insan hakları konusunda hiç de değişim taraftarı olmadığını gösteriyor.

AİHM’nin verdiği karar, yaşamları Rusya’nın temizlik operasyonları ile sarsılan insanlar için önemli olmakla birlikte, bundan sonraki başvurular için de emsal teşkil edecektir.